Beiden waren eminente schrijvers, hadden een zeer hoge eigendunk en beiden waren te beroerd om in die dunk “af te takelen” en cynisme was hen niet vreemd. Zo zijn de gevleugelde woorden: “ un être humain n’est qu’un sac de peau.” van de schrijverfilosoof De Montherlant. In 1972 schoot de Montherlant zich in zijn eenzaam Parijs appartement een kogel door het hoofd met witte handschoenen, omdat hij zag dat hij blind werd en die gedachte hem psychisch zo ondraaglijk werd dat hij zich zelf van het leven benam.
Hugo Claus vroeg in 2008 , 36 jaar later om euthanasie, wanneer hij het verdict had horen vallen: Ziekte van Alzheimer ... neen , de gedachte in het oog van iedereen als “debiel” over te komen , was hem “ondraaglijk”: bij elk van hen gaf de privé barometer van wat “ondraaglijk” is de doorslag. Claus woonde hic et nunc in België, met één van de meest ‘vooruitstrevende’ euthanasiewetgevingen ter wereld, waardoor Belgische artsen en wetenschappers door buitenlanders op medische congressen van geriatrie vaak op boegeroep worden onthaald! In het Frankrijk van 1972 bestond die wet niet, en nu al evenmin, waardoor Mme Chantal Sébire , pas bekend in de media om haar gelaatsdeformerende kankergezwel dat onbehandelbaar was , de Franse staat en haar burgers voor schut zette, toen ze daags nadat haar euthanasieverzoek was geweigerd, ze zelf de dood vond.
Wat de eerste twee gemeenschappelijk hadden? Ze pleegden zelfmoord en begeleide euthanasie uit hoogmoed, zoals Icarus in de mythologie, en Lucifer van Vondel ook ten val kwamen en dit is op zich geen heldhaftige daad..
De filosofen Socrates (399 VC) en Seneca (41 NC) werden enerzijds bij de Grieken en anderzijds bij de Romeinen, wel “verplicht”door het toenmalige establishment respectievelijk de gifbeker te drinken en de aders te openen, want hun “sublieme geest” “vergiftigde “de maatschappij , hun invloed was nefast op de media van die tijd en ze moesten de moed hebben om zelf de beker leeg te drinken en de funeste daad te stellen …
België heeft een zéér geavanceerde wetgeving over euthanasie, die de vrije mens naargelang van zijn levensbeschouwing, vrij de mogelijkheid biedt tot zelfbeschikking over zijn levenseinde, wanneer een aanhoudend groot , ondraaglijk fysisch en psychisch lijden ten gevolge van een ongeval of ziekte, dat niet kan worden gelenigd.
Moeten we nog een brug verder? En ook een “opening” laten naar kinderen en dementerenden?
Dementie an sich is geen reden, doch wanneer deze gecompliceerd wordt met pijnlijke kanker of een andere bijkomende ziekte, kan de patiënt niet zelf meer beslissen. Zou het dan beter zijn bv. een trio van gespecialiseerde artsen, samen mede te laten beslissen? De familie kan “gehoord” worden, omdat zij weet hoe hun naaste familielid erbij leven en welzijn over dacht , maar die kan geenszins mee beslissen. Soms moet een terminaal kind, dat naargelang van de leeftijd wel of niet kan beslissen, uit zijn lijden verlost kunnen worden, bij uitzichtloze ziekten, waarbij vaak de voluntaristische moeder en vader de artsen tot onzinnig hardnekkige therapieën dwingen. Hier zou een trio artsen ook neutraal moeten kunnen oordelen, en niet de familie. Men hoede er zich inderdaad voor dat deze uitbreiding inderdaad géén “brug te ver” is, want er bestaat een risico dat de familie in privésfeer gaat beslissen of de oudjes al dan niet moeten blijven leven, en laten we die ‘Himmler spelen’? Maar ook het trio artsen, kan en mag niet beslissen over dementen en hun ziekten onder druk van bv Vadertje Staat of de ” boomende” vergrijzing, of middelen van de sociale zekerheid die al dan niet raken uitgeput! Ook die mogen geen Dr Eichmann en Dr Mengele gaan spelen voor het ‘welzijn’ van de staat van morgen.
In Nederland krijgen “fonds”patiënten die ouder zijn dan zestig jaar geen pacemaker terugbetaald. Net wanneer gezonde grijsaards hem nodig hebben, maar wat als ze dementeren? Dat is geen euthanasie, maar toch een ethisch bepaalde “therapie”. Laat de artsen mee beslissen, ze hebben hiervoor 7 jaar en langer gestudeerd. En maken we het de jeugd van morgen, spruiten uit onze consumptiemaatschappij, met die geavanceerde wetgeving niet al te makkelijk? Als de tijd van “amusement “voorbij is, dan maar kappen met het leven, elk op aangeven naar zijn ‘privé barometer’?